Samen werken aan een veilige werkomgeving en integere organisatie
Een veilige en integere werkomgeving begint bij een cultuur waarin medewerkers zich gehoord, gerespecteerd en vrij voelen om zich uit te spreken.
Als extern vertrouwenspersoon ondersteun ik organisaties bij het bevorderen van sociale veiligheid en integriteit. Ik bied medewerkers een onafhankelijk en vertrouwelijk aanspreekpunt en help organisaties om ongewenste omgangsvormen en integriteitsproblemen bespreekbaar te maken en waar mogelijk te voorkomen.
Met aandacht voor de individuele medewerker én oog voor wat er binnen de organisatie speelt, werk ik samen met organisaties aan een omgeving waarin vertrouwen en respect centraal staan.
Benieuwd wat ik als externe vertrouwenspersoon voor jouw organisatie kan betekenen? Ik maak graag kennis om de mogelijkheden te bespreken.
Waarom een vertrouwenspersoon?
Een veilige werkomgeving is niet vanzelfsprekend. In iedere organisatie kunnen situaties ontstaan waarin medewerkers te maken krijgen met ongewenste omgangsvormen, grensoverschrijdend gedrag of integriteitskwesties. Denk aan pesten, discriminatie, intimidatie, agressie, seksuele intimidatie of machtsmisbruik.
Het is belangrijk dat medewerkers in zulke situaties ergens terechtkunnen. Bij iemand die luistert, zonder oordeel, en met wie zij in vertrouwen kunnen bespreken wat er speelt en welke mogelijkheden er zijn.
Een externe vertrouwenspersoon biedt deze mogelijkheid. Doordat ik buiten de organisatie sta, kan ik een onafhankelijke positie innemen. Medewerkers kunnen bij mij terecht, ongeacht hun functie of positie binnen de organisatie.
Ook voor werkgevers is aandacht voor sociale veiligheid belangrijk. De Arbowet verplicht werkgevers beleid te voeren gericht op het voorkomen en beperken van psychosociale arbeidsbelasting. Een vertrouwenspersoon kan een waardevolle bijdrage leveren aan het invullen van dit beleid. Afhankelijk van de organisatie kunnen ook verplichtingen vanuit de Wet bescherming klokkenluiders een rol spelen.
Wat doet de vertrouwenspersoon?
De werkzaamheden van een vertrouwenspersoon bestaan uit drie hoofdtaken:
Opvangen, begeleiden en adviseren van medewerkers.
Voorlichten, informeren en bijdragen aan bewustwording binnen de organisatie.
Gevraagd en ongevraagd adviseren van bestuur en management.
De invulling hiervan stemmen we af op de organisatie, de behoeften van medewerkers en de gemaakte afspraken.
1. Opvangen, begeleiden en adviseren van medewerkers
Medewerkers kunnen bij mij terecht wanneer zij te maken krijgen met ongewenste omgangsvormen, grensoverschrijdend gedrag of integriteitskwesties.
Ik bied een luisterend oor en een veilige plek om ervaringen en zorgen te bespreken. Samen verkennen we wat er speelt en welke mogelijkheden er zijn. Er hoeft niet direct actie te worden ondernomen; soms is het al waardevol om je verhaal te kunnen delen.
Mijn werkzaamheden bestaan onder andere uit:
Opvang en begeleiding bij ongewenste omgangsvormen, zoals pesten, discriminatie, intimidatie, agressie, seksuele intimidatie en machtsmisbruik.
Ondersteuning bij integriteitskwesties en grensoverschrijdend gedrag.
Samen onderzoeken welke mogelijkheden er zijn om de situatie te verbeteren of het ongewenste gedrag te stoppen.
Adviseren en begeleiden bij het bespreekbaar maken van een situatie.
Voorbereiden van een gesprek met bijvoorbeeld een betrokken persoon of leidinggevende.
Ondersteunen bij formele stappen, zoals het indienen van een klacht bij een klachtencommissie.
Doorverwijzen naar andere deskundigen of hulpverleners wanneer dat nodig is.
Bieden van nazorg na een melding of klacht.
De medewerker houdt altijd zelf de regie.
De medewerker bepaalt welke stappen worden gezet, wat er gebeurt en wanneer. Er wordt niets ondernomen zonder overleg. De mogelijkheden lopen uiteen van het bespreken van de situatie en het zoeken naar een informele oplossing tot het indienen van een formele klacht.
Als vertrouwenspersoon onderzoek ik niet zelf de melding en neem ik geen beslissingen over de uitkomst van een eventuele klachtenprocedure. Mijn rol is het ondersteunen, adviseren en begeleiden van de medewerker.
2. Voorlichten, informeren en bijdragen aan bewustwording
Een vertrouwenspersoon is er niet alleen wanneer er iets misgaat. Juist het voorkomen van ongewenste omgangsvormen en integriteitsschendingen verdient aandacht.
Daarom draag ik ook actief bij aan bewustwording en preventie binnen de organisatie.
Dit doe ik onder andere door:
Medewerkers te informeren over mijn rol, bereikbaarheid en de situaties waarin zij contact kunnen opnemen.
Mijzelf bekend te maken binnen de organisatie, zodat medewerkers weten wie ik ben en waarvoor ze bij mij terechtkunnen.
Voorlichting te geven over ongewenste omgangsvormen, grensoverschrijdend gedrag en integriteit.
Bewustwording te stimuleren rondom gewenst gedrag, respectvolle omgang en sociale veiligheid.
Bij te dragen aan bewustwordingssessies en bijeenkomsten voor medewerkers, management en bestuur.
Afstemming te zoeken met relevante samenwerkingspartners, zoals de arbodienst, bedrijfsarts, bedrijfsmaatschappelijk werk en medezeggenschapsorganen.
Door aandacht te besteden aan preventie en bewustwording kunnen signalen eerder worden herkend en problemen bespreekbaar worden gemaakt. Dit draagt bij aan een open organisatiecultuur waarin medewerkers zich durven uit te spreken.
3. Adviseren van bestuur en management
Naast de begeleiding van medewerkers vervul ik een signalerende en adviserende rol richting bestuur en management.
De aard en frequentie van meldingen kunnen inzicht geven in wat er binnen een organisatie speelt. Terugkerende signalen en ontwikkelingen kunnen aanleiding zijn om beleid, cultuur of werkwijzen onder de loep te nemen.
Mijn werkzaamheden bestaan onder andere uit:
Het opstellen van een jaarlijks geanonimiseerd verslag met een overzicht van het aantal en de aard van de meldingen en de belangrijkste signalen en ontwikkelingen.
Het bespreken en duiden van deze signalen tijdens een jaarlijks overleg met bestuur en/of management.
Het betrekken van relevante informatie uit de Risico-Inventarisatie en -Evaluatie (RI&E) en medewerkersonderzoeken bij het bespreken van sociale veiligheid.
Het gevraagd en ongevraagd adviseren over sociale veiligheid, ongewenste omgangsvormen en integriteit.
Het signaleren van terugkerende patronen en mogelijke risico's binnen de organisatie.
Het aandragen van verbeterpunten en meedenken over passende preventieve maatregelen.
Hierbij staat de vertrouwelijkheid van medewerkers altijd voorop. Ik deel geen herleidbare informatie over individuele meldingen. Signalen en bevindingen bespreek ik uitsluitend op een manier die de vertrouwelijkheid van medewerkers respecteert.
Zo kunnen ervaringen en signalen bijdragen aan inzicht, verbetering en het voorkomen van ongewenste situaties.
Vertrouwelijkheid en onafhankelijkheid
Vertrouwen vormt de basis van mijn werk als vertrouwenspersoon.
Alles wat een medewerker met mij bespreekt, behandel ik vertrouwelijk. Ik ga zorgvuldig om met informatie en deel geen gegevens met anderen zonder toestemming van de medewerker, behoudens eventuele wettelijke verplichtingen of andere vooraf besproken uitzonderingen.
Een medewerker kan bij mij terecht om een situatie te bespreken, zonder dat daar direct een vervolg aan hoeft te worden gegeven. De medewerker bepaalt zelf welke stappen hij of zij wil zetten.
Juist deze vertrouwelijkheid en onafhankelijkheid zorgen voor ruimte om open te spreken, zorgen te delen en samen te onderzoeken wat nodig is.
Een externe vertrouwenspersoon biedt medewerkers een onafhankelijk aanspreekpunt buiten de eigen organisatie.
Doordat ik geen onderdeel uitmaak van de organisatie, sta ik los van interne verhoudingen en hiërarchische posities. Dit kan de drempel verlagen om een situatie bespreekbaar te maken en hulp te zoeken.
Voor werkgevers biedt een externe vertrouwenspersoon meer dan alleen ondersteuning aan individuele medewerkers. Ik heb ook oog voor terugkerende signalen en ontwikkelingen binnen de organisatie. Deze kunnen inzicht geven in mogelijke risico's en aanknopingspunten bieden voor verbetering en preventie.
Zo ondersteun ik zowel de individuele medewerker als de organisatie bij het bevorderen van een veilige en integere werkomgeving
Onderstaand gedicht vind ik erg mooi omdat het gaat over luisteren en dat is waar het volgens mij om draait bij gesprekken met een melder.
Als ik je vraag naar mij te luisteren en jij begint mij adviezen te geven,
dan doe je niet wat ik je vraag.
Als ik je vraag naar mij te luisteren en jij begint mij te vertellen waarom ik iets niet zo moet voelen als ik voel,
dan neem je mijn gevoelens niet serieus.
Als ik je vraag naar mij te luisteren en jij denkt dat jij iets moet doen om mijn probleem op te lossen,
dan laat je mij in de steek, hoe vreemd dat ook mag lijken.
Dus, alsjeblieft, luister alleen maar naar me en probeer me te begrijpen.
En als je wilt praten, wacht dan even en ik beloof je dat ik op mijn beurt naar jou zal luisteren